Dersin Ayrıntıları
YarıyılKoduAdıT+U+LKrediAKTSSon Güncelleme Tarihi
2PSIR530Foreign Policy Analysis3+0+03728.10.2026
Dersin Detayları
Dersin Dili İngilizce
Dersin Düzeyi Yüksek Lisans
Bölümü / Programı Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler ABD (İngilizce) (Tezli YL)
Öğrenim Türü Örgün Öğretim
Dersin Türü Seçmeli
Dersin Öğretim Şekli Yüz Yüze
Dersin Amacı Bu dersin amacı, öğrencilerin dış politikanın oluşturulma ve karar alma süreçlerini tanımalarını ve anlamalarını sağlamaktır. Bu doğrultuda ders, dış politika yapım sürecine ilişkin temel kuramsal yaklaşımları ve akademik literatürü kapsamlı biçimde ele almaktadır.
Bu dersin amaçları üç temel başlık altında toplanmaktadır. İlk olarak ders, öğrencilerin uluslararası ilişkiler disipliniyle yakından ilişkili olmakla birlikte kendine özgü kuramsal ve analitik yaklaşımlara sahip olan dış politika analizi alanındaki temel yaklaşımları tanımalarını amaçlamaktadır. İkinci olarak, öğrencilerin kuramsal temellere dayanan ampirik analizler yoluyla dış politika yapım süreçlerine ilişkin güncel akademik tartışmalara katılmalarını ve bu tartışmalara katkıda bulunmalarını hedeflemektedir. Son olarak ders, sınıf içi simülasyonlar aracılığıyla öğrencilerin dış politika analizine ilişkin kavram ve kuramları gerçek dünyadaki dış politika sorunlarına ve karar alma süreçlerine uygulama becerilerini geliştirmeyi amaçlamaktadır.
Bu çerçevede dersin temel amacı, öğrencilerin aşağıdaki konularda sağlam bir bilgi ve kavrayış geliştirmelerini sağlamaktır:
1. Dış politika kuramları: Dış politikayı açıklamaya yönelik farklı ve birbiriyle rekabet eden kuramsal yaklaşımları tanımak ve karşılaştırmak.
2. Dış politika ve uluslararası politika arasındaki farklar: Dış politika ile uluslararası politika arasındaki temel kavramsal, kuramsal ve analitik farklılıkları kavramak.
3. Analiz düzeyleri: Dış politikayı sistemik, devlet ve birey düzeylerinde analiz edebilmek ve bu düzeyler arasındaki etkileşimleri değerlendirmek.
4. Karşılaştırmalı dış politika analizi: Karşılaştırmalı dış politika analizinin yöntemlerini, sağladığı analitik imkânları ve sınırlılıklarını kavramak.
5. Dış politikayı şekillendiren faktörler: Psikolojik faktörlerin, siyasal kurumların ve uluslararası sistemden kaynaklanan yapısal kısıtların dış politika üzerindeki göreli etkilerini belirlemek ve değerlendirmek.
6. Uluslararası müzakere süreçleri: Dış politikanın oluşturulmasında ve uygulanmasında uluslararası müzakerelerin nasıl yürütüldüğünü, kullanılan stratejileri ve karar alma süreçleri üzerindeki etkilerini anlamak.



Dersin genel çerçevesi, geleneksel “analiz düzeyleri” (levels of analysis) yaklaşımı üzerine kuruludur. İlk olarak, sistemik veya yapısal düzeyde, güç dengesi ve ittifak yapıları gibi dış politika yapımını sınırlandıran faktörler incelenmektedir. Bunun yanı sıra ulusötesi toplumsal ağlar, çok uluslu şirketler, diasporalar, epistemik topluluklar (uzman bilgi ağları), küresel normlar ve demokratik barış gibi dış politikanın sistemik kaynakları da değerlendirilmektedir.
Ardından devlet düzeyine geçilerek rejim türü, hükümet içindeki veto aktörleri, bürokratik ve örgütsel siyaset, devlet içindeki çıkar grupları, kamuoyu, medya ve kültürel faktörler gibi iç dinamiklerin dış politika üzerindeki etkileri araştırılmaktadır.
Son olarak, bireysel düzeyde, dış politika karar alma süreçlerini etkileyen bilişsel haritalar, liderlik özellikleri, psikolojik faktörler, algılar ve inançlar ele alınmaktadır.
Ders, dış politikanın nasıl oluşturulduğu sorusuna tek ve kesin bir yanıt sunmak yerine, öğrencileri dış politikayı şekillendiren farklı faktörleri ve bu faktörler arasındaki etkileşimleri değerlendirmeye teşvik etmektedir. Bu kapsamda öğrencilerden, belirli bir dış politika kararını veya uygulamasını açıklamaya yönelik alternatif yaklaşımları karşılaştırmaları ve en makul, tutarlı ve ikna edici açıklamayı geliştirmeleri beklenmektedir.
Dersin İçeriği Dersin genel çerçevesi, geleneksel “analiz düzeyleri” (levels of analysis) yaklaşımı üzerine kuruludur. İlk olarak, sistemik veya yapısal düzeyde, güç dengesi ve ittifak yapıları gibi dış politika yapımını sınırlandıran faktörler incelenmektedir. Bunun yanı sıra ulusötesi toplumsal ağlar, çok uluslu şirketler, diasporalar, epistemik topluluklar (uzman bilgi ağları), küresel normlar ve demokratik barış gibi dış politikanın sistemik kaynakları da değerlendirilmektedir.
Ardından devlet düzeyine geçilerek rejim türü, hükümet içindeki veto aktörleri, bürokratik ve örgütsel siyaset, devlet içindeki çıkar grupları, kamuoyu, medya ve kültürel faktörler gibi iç dinamiklerin dış politika üzerindeki etkileri araştırılmaktadır.
Son olarak, bireysel düzeyde, dış politika karar alma süreçlerini etkileyen bilişsel haritalar, liderlik özellikleri, psikolojik faktörler, algılar ve inançlar ele alınmaktadır.
Ders, dış politikanın nasıl oluşturulduğu sorusuna tek ve kesin bir yanıt sunmak yerine, öğrencileri dış politikayı şekillendiren farklı faktörleri ve bu faktörler arasındaki etkileşimleri değerlendirmeye teşvik etmektedir. Bu kapsamda öğrencilerden, belirli bir dış politika kararını veya uygulamasını açıklamaya yönelik alternatif yaklaşımları karşılaştırmaları ve en makul, tutarlı ve ikna edici açıklamayı geliştirmeleri beklenmektedir.
Dersin Yöntem ve Teknikleri Öğretim Yöntemi: Anlatım, sınıf içi tartışmalar, belirlenen okumaların öğrenciler tarafından sunulması ve tartışılması, örnek olay analizleri ve simülasyon uygulamaları.
Ölçme ve Değerlendirme: Derslere devam ve sınıf içi tartışmalara aktif katılım, öğrenci sunumları, kısa yazılı ödevler ve yazılı sınavlar.
Ön Koşulları Yok
Dersin Koordinatörü Yok
Dersi Verenler Prof.Dr. Cenker Korhan Demir
Dersin Yardımcıları Yok
Dersin Staj Durumu Yok

Ders Kaynakları
Kaynaklar Cutler, Claire (1999). “Locating ‘Authority’ in the Global Political Economy,” International Studies Quarterly 43(1), pp. 59-81. Erhan, Çağrı and Erhan Akdemir (ed.) (2018). Foreign Policy Analysis (Eskişehir: Anadolu University Publications). Duffield, John (1992). “International Regimes and Alliance Behavior: Explaining NATO Force Levels,” International Organization, Vol. 46, pp. 819-855. Darwich, May (2021). “Foreign Policy Analysis and Armed Non-State Actors in World Politics: Lessons from the Middle East,” Foreign Policy Analysis, orab030, pp.1-9. Finnemore, Martha and Kathryn Sikkink (2001). “Taking Stock: The Constructivist Research Program in International Relations and Comparative Politics,” Annual Review Political Science, Vol. 4, pp. 391-416. Hudson, Valerie, V. (2014). Foreign Policy Analysis: Classic and Contemporary Theory. Rowman & Littlefield Publishers. Kaarbo, Juliet and Margaret G. Hermann (1998). “Leadership Styles of Prime Ministers: How Individual Differences Aff
Dökümanlar Alden, Chris and Amnon Aran (2017). Foreign Policy Analysis: New Approaches (New York: Routledge) Baumann, Rainer and Frank A. Stengel (2014). “Foreign policy analysis, globalisation and non-state actors: state-centric after all?” Journal of International Relations and Development, 17(4), pp. 489-521. Smith, Steve, Hadfield, A., and Dunne, T. (Eds.). (2016). Foreign Policy: Theories, Actors, Cases. Oxford University Press.

Ders Yapısı
Sosyal Bilimler %50
Alan Bilgisi %50

Planlanan Öğrenme Aktiviteleri ve Metodları
Etkinlikler ayrıntılı olarak "Değerlendirme" ve "İş Yükü Hesaplaması" bölümlerinde verilmiştir.

Değerlendirme Ölçütleri
Yarıyıl Çalışmaları Sayısı Katkı
Ara Sınav 1 % 30
Ödev 2 % 20
Devam 15 % 10
Yarıyıl Sonu Sınavı 1 % 40
Toplam :
19
% 100

 
AKTS Hesaplama İçeriği
İş Yükü Sayısı Süre Toplam İş Yükü (Saat)
Ders Süresi 15 3 45
Sınıf Dışı Ç. Süresi 15 3 45
Ödevler 4 10 40
Sunum/Seminer Hazırlama 2 25 50
Ara Sınavlar 1 10 10
Yarıyıl Sonu Sınavı 1 20 20
Toplam İş Yükü   AKTS Kredisi : 7 210

 
Dersin Öğrenme Çıktıları: Bu dersin başarılı bir şekilde tamamlanmasıyla öğrenciler şunları yapabileceklerdir:
Sıra NoAçıklama
1 Dış politikayı açıklamaya yönelik farklı kuramların nedensel mantıklarını ayırt edebilir ve karşılaştırabilir.
2 Somut örnek olaylar üzerinden dış politikanın oluşumunu ve karar alma süreçlerini açıklayabilir.
3 Farklı dış politika kuramlarının göreli açıklayıcılık gücünü ampirik analizler yoluyla sınayabilir.
4 Süreç izleme (process tracing) ve diğer araştırma yöntemlerini kullanarak dış politika analizi yapabilir.
5 Farklı dış politika kuramlarının politika oluşturma ve uygulama süreçlerine yönelik çıkarımlarını belirleyebilir ve değerlendirebilir.
6 Dış politika önerileri geliştirebilir, bu önerileri etkili biçimde sunabilir ve müzakere süreçlerine katılarak farklı aktörler arasında uzlaşma sağlanmasına katkıda bulunabilir.

 
Ders Konuları
HaftaKonuÖn HazırlıkDökümanlar
1 Derse giriş Ön hazırlık yok
2 Dış Politika Nedir ve Nasıl Analiz Edilir? Required: Smith et al., (2016): 1-34. Recommended: White (1999): 37-66.
3 Analitik Çerçeveler: Aktörler, Yapılar ve Analiz Düzeyleri Required: Smith et al., (2016): 113-130 Recommended: Singer (1961): 77-92.
4 Realist ve Neorealist Dış Politika Kuramları Required: Smith et al., (2016): 35-54 Recommended: Walt and Mearsheimer (2006): 5-41; Taliaferro, Lobell, Ripsman (2009): 1-41.
5 Liberal ve Neoliberal Dış Politika Kuramları Required: Smith et al., (2016): 54-79: Recommended: Duffield (1992): 819-855
6 Konstrüktivizm (İnşacılık) ve Dış Politika Required: Smith et al., (2016): 79-95. Recommended: Finnemore and Sikkink (2001): 391-416.
7 Söylem Analizi, Postyapısalcılık ve Dış Politika Required: Smith et al., (2016): 95-113 Recommended: Cutler (1999): 59-81.
8 Ara Sınav
9 Dış Politikada Karar Alma Süreçleri Required: Smith et al., (2016): 130-147. Alden and Aran (2017): 19-40. Recommended: Kaarbo and Hermann (1998): 243-263.
10 Dış Politikanın Uygulanması ve Dış Politika Davranışları Required: Smith et al., (2016): 147-168 Recommended: Hudson (2014): 73-116.
11 Kamu Diplomasisi Required: Smith et al., (2016): 168-183
12 Medya ve Kamuoyunun Dış Politikadaki Rolü Required: Smith et al., (2016): 186-206 Recommended: Hudson (2014):117-140.
13 Vaka Çalışması Sunumları
14 Vaka Çalışması Sunumları
15 Vaka Çalışması Sunumları
16 Final Sınavı

 
Dersin Program Çıktılarına Katkısı
P1 P2 P3 P4 P5 P6 P7 P8 P9 P10 P11
Tüm 5 3 5 4 3 4 5 3 3 4 3
Ö1 5 3 2
Ö2 5 2 3
Ö3 4 3 5
Ö4 4 4 4
Ö5 3 5 4 5
Ö6 5 3 3

  Katkı Düzeyi: 1: Çok Düşük 2: Düşük 3: Orta 4: Yüksek 5: Çok Yüksek