Dersin Ayrıntıları
YarıyılKoduAdıT+U+LKrediAKTSSon Güncelleme Tarihi
2PSK576Eylemsel Bağımlılıklar3+0+031031.10.2026
Dersin Detayları
Dersin Dili Türkçe
Dersin Düzeyi Yüksek Lisans
Bölümü / Programı Klinik Psikoloji (Tezli YL)
Öğrenim Türü Örgün Öğretim
Dersin Türü Seçmeli
Dersin Öğretim Şekli Yüz Yüze
Dersin Amacı Bu dersin amacı, davranışsal (eylemsel) bağımlılıkları kavramsal, tanısal ve kuramsal açıdan ele almak; kumar oynama bozukluğu, internet oyun oynama bozukluğu ve diğer sorunlu davranışların klinik özelliklerini, değerlendirilmesini ve kanıta dayalı müdahale yaklaşımlarını tartışmaktır.
Dersin İçeriği Davranışsal bağımlılık kavramı ve tarihçesi; DSM-5-TR ve ICD-11 ` de tanısal statü; aşırı patolojikleştirme tartışması; bileşenler modeli ve I-PACE modeli; kumar oynama bozukluğu ve çevrim içi bahis; yolak modeli ve bilişsel çarpıtmalar; internet oyun oynama bozukluğu; sosyal medya ve akıllı telefonun sorunlu kullanımı; alışveriş, egzersiz ve kompulsif cinsel davranış; eş tanı ve risk etkenleri; değerlendirme araçları; BDT, motivasyonel ve aile temelli müdahaleler.
Dersin Yöntem ve Teknikleri Anlatım, soru-cevap, tartışma, vaka analizi ve sunum
Ön Koşulları Yok
Dersin Koordinatörü Prof.Dr. Şaziye Senem Başgül
Dersi Verenler Prof.Dr. Şaziye Senem Başgül
Dersin Yardımcıları Yok
Dersin Staj Durumu Yok

Ders Kaynakları
Kaynaklar Billieux, J., Schimmenti, A., Khazaal, Y., Maurage, P., & Heeren, A. (2015). Are we overpathologizing everyday life? A tenable blueprint for behavioral addiction research. Journal of Behavioral Addictions, 4(3), 119–123.
Blaszczynski, A., & Nower, L. (2002). A pathways model of problem and pathological gambling. Addiction, 97(5), 487–499.
Brand, M., Wegmann, E., Stark, R., Müller, A., Wölfling, K., Robbins, T. W., & Potenza, M. N. (2019). The Interaction of Person-Affect-Cognition-Execution (I-PACE) model for addictive behaviors: Update, generalization to addictive behaviors beyond internet-use disorders, and specification of the process character of addictive behaviors. Neuroscience & Biobehavioral Reviews, 104, 1–10.
Dokuz, G. (2022). Davranışsal bağımlılıklara giriş ve genel bakış. Alkol madde kullanım bozuklukları ve davranışsal bağımlılıklar içinde (ss. 251–260). Akademisyen Kitabevi.
Ders Notları Öğretim üyesi tarafından her haftanın konusuna yönelik hazırlanan ders sunumları (PowerPoint/PDF) ve haftalık güncel makale ya da kitapta ilgili bölümleri içeren okuma listeleri.


Planlanan Öğrenme Aktiviteleri ve Metodları
Etkinlikler ayrıntılı olarak "Değerlendirme" ve "İş Yükü Hesaplaması" bölümlerinde verilmiştir.

Değerlendirme Ölçütleri
Yarıyıl Çalışmaları Sayısı Katkı
Ara Sınav 1 % 40
Yarıyıl Sonu Sınavı 1 % 60
Toplam :
2
% 100

 
AKTS Hesaplama İçeriği
İş Yükü Sayısı Süre Toplam İş Yükü (Saat)
Ders Süresi 15 3 45
Sınıf Dışı Ç. Süresi 14 10 140
Ödevler 1 50 50
Sunum 1 40 40
Ara Sınavlar 1 25 25
Toplam İş Yükü   AKTS Kredisi : 10 300

 
Dersin Öğrenme Çıktıları: Bu dersin başarılı bir şekilde tamamlanmasıyla öğrenciler şunları yapabileceklerdir:
Sıra NoAçıklama
1 Davranışsal bağımlılık kavramını, tanısal statüsünü ve kavramsal tartışmaları açıklar.
2 Kumar oynama bozukluğunun klinik özelliklerini, risk etkenlerini ve açıklayıcı modellerini değerlendirir.
3 İnternet oyun oynama bozukluğunu ve sosyal medya ile akıllı telefonun sorunlu kullanımını tartışır.
4 Diğer olası davranışsal bağımlılıkları ve bunlara ilişkin sınıflama tartışmalarını değerlendirir.
5 Davranışsal bağımlılıkların değerlendirilmesinde kullanılan araçları tanır.
6 Kanıta dayalı müdahale yaklaşımlarını açıklar ve bir vaka üzerinde tartışır.

 
Ders Konuları
HaftaKonuÖn HazırlıkDökümanlar
1 Dersin tanıtımı; davranışsal bağımlılık kavramı ve tarihçesi Dokuz (2022) Ders sunumu (slayt)
2 Tanı sistemleri (DSM-5-TR, ICD-11); aşırı patolojikleştirme tartışması Billieux ve ark. (2015) Ders sunumu (slayt)
3 Açıklayıcı modeller: bileşenler modeli, I-PACE modeli Brand ve ark. (2019) Ders sunumu (slayt)
4 Kumar oynama bozukluğu I: epidemiyoloji, klinik özellikler, çevrim içi bahis Dokuz (2022) Ders sunumu (slayt)
5 Kumar oynama bozukluğu II: yolak modeli, bilişsel çarpıtmalar Blaszczynski ve Nower (2002) Ders sunumu (slayt)
6 İnternet oyun oynama bozukluğu Brand ve ark. (2019) Ders sunumu (slayt)
7 Sosyal medya ve akıllı telefonun sorunlu kullanımı Brand ve ark. (2019) Ders sunumu (slayt)
8 Ara sınav (vize) - -
9 Diğer davranışsal bağımlılıklar I: alışveriş ve egzersiz Dokuz (2022) Ders sunumu (slayt)
10 Diğer davranışsal bağımlılıklar II: kompulsif cinsel davranış bozukluğu, yeme bağımlılığı tartışması Dokuz (2022) Ders sunumu (slayt)
11 Eş tanı ve risk etkenleri: dürtüsellik, duygu düzenleme, DEHB, depresyon Brand ve ark. (2019) Ders sunumu (slayt)
12 Değerlendirme: tarama ve ölçme araçları (Türkçe uyarlamalar) Dokuz (2022) Ders sunumu (slayt)
13 Müdahale I: BDT ve motivasyonel yaklaşımlar Öğretim üyesinin paylaşacağı güncel makaleler Ders sunumu (slayt)
14 Müdahale II: aile temelli yaklaşımlar, öz-düzenleme stratejileri, farmakoterapi Öğretim üyesinin paylaşacağı güncel makaleler Ders sunumu (slayt)
15 Vaka sunumları; genel değerlendirme Öğrencilerin hazırladığı vakalar Ders sunumu (slayt)

 
Dersin Program Çıktılarına Katkısı
P1 P2 P3 P4 P5 P6 P7 P8 P9 P10 P11 P12 P13
Ö1 4 2 1 1 2 5 3 1 3 3 1 4 1
Ö2 3 2 1 1 3 4 4 1 4 4 1 4 1
Ö3 3 2 1 1 3 4 4 1 4 5 1 4 1
Ö4 4 2 2 1 3 5 3 1 4 4 1 4 1
Ö5 3 3 3 3 5 3 4 2 4 4 1 3 2
Ö6 3 2 3 4 3 3 5 3 4 3 5 3 1

  Katkı Düzeyi: 1: Çok Düşük 2: Düşük 3: Orta 4: Yüksek 5: Çok Yüksek