Dersin Ayrıntıları
YarıyılKoduAdıT+U+LKrediAKTSSon Güncelleme Tarihi
6HUK043Ulusal İnsan Hakları Mekanizmaları2+0+02302.11.2026
Dersin Detayları
Dersin Dili Türkçe
Dersin Düzeyi Lisans
Bölümü / Programı İktisat
Öğrenim Türü Örgün Öğretim
Dersin Türü Seçmeli
Dersin Öğretim Şekli Yüz Yüze
Dersin Amacı Ulusal insan hakları mekanizmalarının hukuki dayanaklarını, kuruluş amaçlarını, görev ve yetkilerini ve insan haklarının korunması ile geliştirilmesindeki işlevlerini incelemektir. Ders kapsamında öğrencilerin Türkiye’deki başlıca ulusal insan hakları kurum ve mekanizmalarını tanımaları; bireysel başvuru, şikâyet, inceleme, araştırma, izleme ve raporlama süreçlerini hukuki açıdan değerlendirebilmeleri; ulusal mekanizmaların uluslararası insan hakları standartlarıyla ilişkisini ve birbirleriyle olan görev ve yetki alanlarını karşılaştırmalı olarak analiz edebilmeleri amaçlanmaktadır.
Dersin İçeriği İnsan haklarının ulusal düzeyde korunmasının teorik ve hukuki temelleri; ulusal insan hakları kurumları kavramı ve Paris İlkeleri; Türkiye’de insan haklarının anayasal ve yasal güvenceleri; Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu (TİHEK), ulusal mekanizmaların görev ve yetkileri somut olay ve güncel uygulamalar üzerinden ulusal insan hakları mekanizmalarının değerlendirilmesi.
Dersin Yöntem ve Teknikleri Bu ders hem pratik hem teorik olarak işlenmektedir.
Ön Koşulları Yok
Dersin Koordinatörü Yok
Dersi Verenler Dr.Öğretim Üyesi Fatih Tuğrul Demirkale ftugrul.demirkale@hku.edu.tr
Dersin Yardımcıları Yok
Dersin Staj Durumu Yok

Ders Kaynakları
Kaynaklar Ulusal İnsan Hakları Mekanizmaları Mevzuatı Doç. Dr. Bülent ALGAN, Ar. Gör. Salim IŞIK
Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu Mevzuatı
Ders Notları Bu derste, Türkiye ` deki ulusal insan hakları mekanizmaları ve başvuru yollar anlatılmaktadır.

Ders Yapısı
Sosyal Bilimler %100

Planlanan Öğrenme Aktiviteleri ve Metodları
Etkinlikler ayrıntılı olarak "Değerlendirme" ve "İş Yükü Hesaplaması" bölümlerinde verilmiştir.

Değerlendirme Ölçütleri
Yarıyıl Çalışmaları Sayısı Katkı
Ara Sınav 1 % 40
Yarıyıl Sonu Sınavı 1 % 60
Toplam :
2
% 100

 
AKTS Hesaplama İçeriği
İş Yükü Sayısı Süre Toplam İş Yükü (Saat)
Ders Süresi 14 2 28
Sınıf Dışı Ç. Süresi 14 4 56
Ara Sınavlar 1 1 1
Yarıyıl Sonu Sınavı 1 2 2
Toplam İş Yükü   AKTS Kredisi : 3 87

 
Dersin Öğrenme Çıktıları: Bu dersin başarılı bir şekilde tamamlanmasıyla öğrenciler şunları yapabileceklerdir:
Sıra NoAçıklama
1 Ulusal insan hakları mekanizmalarının temel kavramlarını, hukuki dayanaklarını ve kurumsal yapılarını açıklayabilir.
2 Türkiye’de insan haklarının korunmasına yönelik başlıca ulusal mekanizmaların görev, yetki ve başvuru usullerini değerlendirebilir.
3 Somut insan hakları ihlali iddialarında uygun ulusal başvuru mekanizmasını belirleyebilir ve ilgili hukuki yolları analiz edebilir.
4 Ulusal insan hakları mekanizmalarının karar, rapor ve uygulamalarını insan hakları hukukunun temel ilkeleri çerçevesinde yorumlayabilir.

 
Ders Konuları
HaftaKonuÖn HazırlıkDökümanlar
1 Ulusal insan hakları mekanizmaları: kavram, amaç ve tarihsel gelişim
2 Ulusal insan hakları kurumlarının hukuki temelleri ve Paris İlkeleri
3 Türkiye’de insan haklarının anayasal ve yasal güvenceleri
4 Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu (TİHEK): kuruluşu, görevleri ve yetkileri
5 TİHEK’e başvuru, inceleme ve karar süreçleri ile ayrımcılık yasağı
6 Kamu Denetçiliği Kurumu (KDK): görev, yetki ve başvuru usulleri
7 TBMM İnsan Haklarını İnceleme Komisyonu ve diğer ulusal insan hakları mekanizmaları
8 Ulusal insan hakları mekanizmaları ile ilgili pratik çalışma: başvuru yollarının belirlenmesi
9 Ulusal insan hakları mekanizmaları ile ilgili pratik çalışma: başvuru yollarının belirlenmesi
10 Ulusal insan hakları mekanizmalarının uluslararası ve bölgesel mekanizmalarla ilişkisi
11 Ulusal mekanizmaların kararları, raporları ve insan hakları standartlarının uygulanması
12 Somut olay incelemesi: insan hakları ihlallerinde uygun ulusal mekanizmanın belirlenmesi
13 Güncel gelişmeler ve ulusal insan hakları mekanizmalarının etkinliği üzerine değerlendirme
14 Pratik Çalışma
15 Pratik Çalışma

 
Dersin Program Çıktılarına Katkısı
P1 P2 P3 P4 P5 P6 P7 P8 P9 P10 P11 P12
Tüm 3 4 4 3 4 4 2 5 3 4
Ö1 3 4 4 3 3 4 2 5 3 4
Ö2 3 3 4 3 3 4 3 5 3 4
Ö3 3 4 3 3 4 3 2 5 4 4
Ö4 3 4 4 4 4 4 2 5 3 4

  Katkı Düzeyi: 1: Çok Düşük 2: Düşük 3: Orta 4: Yüksek 5: Çok Yüksek